Türkiye’de gündeme gelen vatandaşlık maaşı, dar gelirli vatandaşlar için umut kaynağı oldu. Sosyal politika uzmanı Doç. Dr. Abdulkadir Yüksel, bu uygulamanın hayata geçirilmesi planlanan bir proje olduğunu belirtti ve “Bir hane için belirli bir gelir garantisi verilmesi olarak düşünebiliriz” dedi. AK Parti hükümetinin seçim beyannamesinde yer alan vatandaşlık maaşı, Cumhurbaşkanlığı’nda görüşülmeye başlandı.
VATANDAŞLIK MAAŞININ DETAYLARI
Dar gelirli vatandaşların yaşam standartlarını artırmayı amaçlayan bu proje heyecan yaratırken, Sivas Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Abdulkadir Yüksel vatandaşlık maaşının detaylarını anlattı. “Uluslararası düzeyde yıllardır üzerinde çalışılan bir konu” diyen Yüksel, vatandaşlık maaşının önemli bir sosyal politika uygulaması olduğuna dikkat çekti.
“Biz sosyal politikacılar aslında bu konuların sadece bilimsel yayınlar dışında gündeme geleceğini çok düşünmez, hatta birçoğumuz biraz da ütopik olduğunu ifade ederiz. Son günlerde basında yer alan ‘vatandaşlık maaşı’ kavramı, sosyal politika literatüründe uluslararası düzeyde yıllardır üzerinde çalışılan bir konudur. Aslında literatür karşılığı ‘evrensel temel gelir’ veya ‘vatandaşlık geliri’ olarak ifade edilmektedir.”
GELİR GARANTİSİ SAĞLANACAK
Yüksel, uygulamanın AK Parti’nin seçim beyannamesinde yer aldığını ifade ederek, “2026 yılını da kapsayan Orta Vadeli Program’da ve Adalet ve Kalkınma Partisi tarafından yayımlanan Türkiye Yüzyılı için Doğru Adımlar 2023 Seçim Beyannamesi’nde ‘vatandaşlık maaşı’ kavramı iki yerde ifade edilmektedir. Vatandaşlık maaşı kavramı beyannamenin ‘sosyal adalet’ ve ‘aile’ başlığı altında yapılacaklar listesinde yer almaktadır.” dedi.
Aile başlığında daha kapsamlı bir şekilde açıklanan bu uygulama için Yüksel, “Bir hane için belirli bir gelir garantisi verilmesi olarak düşünebiliriz. Örneğin hane için belirlenen gelir garantisi 20 bin TL olsun. Hane geliri 20 bin TL altında olan haneler için aradaki fark devlet tarafından verilecektir.” şeklinde konuştu.
PİLOT UYGULAMALAR BAŞLAYACAK
İşgücü piyasasının etkilenmemesi için uygun bir rakam belirleneceğine vurgu yapan Yüksel, “Bazı uzmanlar, özellikle liberal ekonomistler bu uygulamanın işsizliği ve kayıt dışılığı arttıracağı kaygısını ifade etmektedirler. Burada önemli bir nokta belirtilmektedir ki aile bazlı vatandaşlık maaşı uygulaması iş gücüne katılımı etkilemeyecek düzeyde olacaktır.” dedi.
Vatandaşlık maaşı üzerine Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı ile Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı’nın çalışma yürüttüğünü ifade eden Yüksel, pilot uygulamaların yapılacağını ve sonrasında ülke genelinde uygulanmasının gündeme geleceğini belirtti. Öncelikle pilot bölge olarak deprem bölgesi ve yoksulluğun daha derin olduğu büyük şehirlerde başlaması planlanıyor.
Kaynak: İHA (İhlas Haber Ajansı)