Halk arasında “Drakula böceği” olarak bilinen Turunçgil Teke Böceği’nin Türkiye’ye ithal süs bitkileriyle giriş yaptığı değerlendiriliyor. Fındık başta olmak üzere çok sayıda ağaç türünde zarar oluşturan böcekle mücadele, Tarım ve Orman Bakanlığı koordinasyonunda sürdürülüyor. Zararlı, yumurtalarını ağacın köklerine yakın alt gövde bölümüne bırakıyor. Yumurtalardan çıkan larvalar ise ağacın iç kısımlarında galeriler açarak su ve besin iletimini engelliyor. Bu durum dalların kurumasına ve ağacın zamanla tamamen kaybedilmesine yol açabiliyor.
TRABZON’UN ARDINDAN RİZE’DE DE TESPİT EDİLDİ
Turunçgil Teke Böceği, Türkiye’de ilk kez 2014 yılında İstanbul Şile Kumbaba Fidanlığı’nda tespit edildi. Daha sonra İstanbul, Antalya, Sakarya, Bartın, Diyarbakır, Trabzon ve Rize’de görüldü. Trabzon’da ise ilk tespit 2016 yılında Esiroğlu’ndaki Atasu fidan depolama alanında yapıldı. Son olarak Rize’nin Fındıklı ilçesinde görülmesi üzerine bölgede karantina tedbirleri uygulanmaya başlandı.
180’DEN FAZLA BİTKİ TÜRÜNDE ZARAR VERİYOR
Karadeniz Teknik Üniversitesi Orman Fakültesi’nden Araştırma Görevlisi İsmet Harman, böceğin yalnızca fındık için değil, çok sayıda ağaç ve bitki türü için tehdit oluşturduğunu belirtti.
Harman, “Ana vatanı Çin, Japonya ve Kore’dir. 2000’li yıllarda bitki materyallerinin taşınması ile Avrupa’ya giriş yapmış ve ardından Fransa, Hollanda, Birleşik Krallıklar ve Danimarka gibi birçok Avrupa ülkesinde yayılmıştır.” dedi. Harman, zararlının Avrupa ve Türkiye’de 87 cinse ait 180’den fazla türde zarar verdiğinin bilindiğini ifade etti.
TEK BİR LARVASI BİLE DALI KURUTABİLİYOR
Böceğin özellikle haziran sonu ile ağustos sonu arasında ergin halde görülebildiğini belirten Harman, yaklaşık 1,5 ila 4 santimetre boyundaki zararlının parlak siyah renkte ve beyaz lekeli olduğunu söyledi. Harman, “Çok tehlikeli bir zararlı. Böceğin sadece bir larvası bile fındığın bir dalını öldürmeye yetecek niteliktedir. Bir ocakta yalnızca bir erginin bıraktığı yumurtalar tamamen ocağı kurutabilir.” ifadelerini kullandı.
ÜRETİCİLERE ÖNEMLİ UYARI
Uzmanlar, fındık bahçelerinde gövdelerde yuvarlak delikler, ağaç diplerinde talaş birikintileri veya nedeni bilinmeyen kurumalar görülmesi halinde durumun vakit kaybetmeden il ve ilçe tarım müdürlüklerine bildirilmesini istiyor. Harman, zararlının görüldüğü bölgelerden başka alanlara fidan taşınmaması gerektiğini belirterek, tespit edilen ağaçların köküyle birlikte çıkarılarak uygun şekilde imha edilmesinin önemine dikkat çekti.
